Diabetes, pesticiden en milieuvervuiling


Tegenwoordig lijden nogal wat mensen aan de ziekte Diabetes.
De toename van het aantal patiënten is de laatste jaren schrikbarend. In Nederland wordt de toename geschat op 30 tot 150 % in de afgelopen15 jaar.
Als deze stijging zo doorgaat, verwacht men dat in het jaar 2030 over de gehele wereld 350 miljoen mensen aan diabetes lijden.

Tot nu toe heeft men verschillende oorzaken voor de ziekte gevonden. Het zijn factoren die te maken hebben met onze levensstijl: zwaarlijvigheid (obesitas), ongezonde voeding en gebrek aan lichaamsbeweging, waarbij obesitas de belangrijkste oorzaak is.
Nieuw onderzoek wijst uit dat ook het milieu een rol kan spelen bij het toenemen van het aantal diabetici. De kans op het krijgen van de ziekte wordt vergroot, wanneer we blootgesteld worden aan veel voorkomende giftige stoffen in het milieu, zoals arsenicum en  dioxines en aan elektrische vervuiling.

In een Amerikaans onderzoek (2003-2004) bleek dat diabetici 26 % meer arsenicum in hun urine hadden dan niet-diabetici en dat dit arsenicum hoogstwaarschijnlijk uit het drinkwater afkomstig was. Ook in andere landen zoals Taiwan, Mexico en Bangladesh was het verband met arsenicum in het drinkwater en diabetes al aangetoond.
Arsenicum krijgt men ook binnen via mineraalwater, wijn, bepaalde voedingsmiddelen (met name van zeedieren) en geperst hout.

Een andere groep giftige stoffen die de diabetes-epidemie wellicht aanwakkert is de groep van de POPs, de persistent organic pollutants. Dit zijn chemische stoffen in het milieu, die moeilijk afbreekbaar zijn en die zich via de voedselketen in levende organismen ophopen:dioxines, polychloorbifenylen (pcb’s), dichloordifenyldichloorethyleen(DDE, het belangrijkste afbraakproduct van DDT), transnonachloor, hexachloorbenzeen en de hexachloorcyclohexanan.

Mensen die beroepsmatig of door andere omstandigheden in aanraking komen met grote hoeveelheden van deze milieuverontreinigende stoffen lopen een verhoogde kans op diabetes, zoals blijkt uit verschillende onderzoeksrapporten van Amerikaanse studies.
De gehele Amerikaanse bevolking is steekproefsgewijs onderzocht op een combinatie van zes POPs. De onderzoekers vonden een sterke positieve relatie tussen diabetes en de aanwezigheid van alle zes POPs.

Opmerkelijk was dat er slechts verband tussen diabetes en obesitas werd geconstateerd, wanneer degenen met obesitas een bepaalde waarde van toxines in het bloed hadden. Dus obesitas op zichzelf, bleek hier, is niet de oorzaak van de diabetes, maar obesitas in combinatie met giftige stoffen. Je zou wel omgekeerd kunnen zeggen dat mensen met obesitas veel dierlijke vetten gebruiken en deze stoffen bevatten het grootste deel van de POPs die wij via het voedsel binnen krijgen. Dus naarmate mensen dikker worden, houden ze meer POPs vast en is de kans op diabetes groter.
Gezien het voorgaande is het ook moeilijk uit te leggen dat meer lichaamsbeweging diabetes zou helpen voorkomen. Misschien kun je wel zeggen dat mensen met meer lichaamsbeweging ook gezonder eten en minder dierlijke vetten consumeren of wordt de zuurstoftoevoer vergroot, wat bijdraagt aan het neutraliseren van giftige stoffen.

Een andere stof die de glucosestofwisseling verstoort, is de stof bisfenol A (BPA).
Er zijn verschillende onderzoeken gedaan naar de werking van deze stof, die in het voedsel van de mens terechtkomt via verpakkingsmiddelen (plastic en blikjes). Een hoge BPA-concentratie gaat duidelijk samen met de diagnose diabetes.

Een geheel andere soort van vervuiling is de elektrosmog. Er is sprake van elektrosmog wanneer spanningsgolven van hoge frequenties of elektromagnetische straling de normale elektriciteitsleidingen van 50 – 60 Hz om ons heen vervuilen. Ook deze vervuiler is onderzocht op het effect voor diabetici. Blootstelling aan elektrosmog leidde bij diabetici tot een verhoogde bloedsuikerspiegel.

Kortom:
- Het precieze verband tussen obesitas en toxines in het milieu enerzijds en het ontstaan van diabetes anderzijds moet nog worden vastgesteld, maar onderzoek wijst tot nu toe uit dat we de relatie ertussen niet kunnen negeren.
- Naast levensstijl en erfelijke aanleg kunnen ook vervuilende stoffen in het milieu bijdragen aan het snel oplopende aantal patiënten met diabetes.

Voor tips om het risico op diabetes te verkleinen zie onderstaande bron.




‘t Schrijverscollectief
Bron: Medisch Dossier, jaargang 11, nummer 3, maart 2009