TV verslaving, gekluisterd aan het beeldscherm



De televisie pakt ons brein en brengt informatie binnen die zich nestelt in ons wezen. De meesten van ons zijn zich niet bewust van wat we zien en welke gevolgen de beelden hebben. De boodschappen die we consumeren bepalen onze wensen, ons wereldbeeld, ons gevoelsleven en spelen met onze hartslag en emoties. Als we televisie kijken werken alleen de voorste rechter hersenkwab, de rest ligt stil. Deze verandering meet men in de hersenen bij kinderen al na 30 seconden voor de televisie, dan is er een gekluisterd zijn aan het bewegende beeld waar ze moeilijk van los kunnen komen. In dit artikel worden gevolgen van televisie kijken door volwassenen en kinderen onder de loep genomen.

Het is onwaarschijnlijk dat u de wereld kent voordat er TV was. De meesten van ons hadden zelfs al in de kindertijd een of meer televisietoestellen in huis. Sommigen hebben tegenwoordig TV in de auto. Wij worden ondergedompeld in de media van de wieg tot het graf. Er is geen ontsnappen aan.

Scholen vullen ons met de vastgestelde kennis die we tot ons moeten nemen vanaf onze kleuterjaren, we onderwerpen ons aan gezag en wetgeving als we ouder worden. Veel van wat men ons wil laten weten en leren komt via beeldschermen binnen. Televisie, computer, gameboys en Wii maken mensen van ons met een kant en klare en bruikbare programmering. We zien TV beelden van een wereld waarin presidenten oorlog als vrede verkopen en waarin militaire acties en gewelddadigheid aan de orde van de dag zijn, men je probeert wijs te maken dat alles te verzekeren is en alle voedsel dat men verkoopt gezond en lekker is.

Weet u wat u werkelijk tot u neemt als u al die beelden indrinkt op een doordeweekse avond onderuitgezakt op de bank. Nog even zappen voor het slapen gaan.

Enkele statistische gegevens uit de VS:

Aantal moorden dat een kind op TV gezien heeft op zijn 12de  is: 8.000

Op zijn 18de heeft een kind 200.000 gewelddadige acties gezien.

Aantal TV reclamefilmpjes dat een kind per jaar ziet: 20.000

Aantal TV reclamefilmpjes dat een 65 jarige gezien heeft: 2 miljoen

Studies die gedaan zijn om het effect van TV kijken op kinderen te onderzoeken: ongeveer 4.000

Minuten per week die ouders spenderen aan een serieus gesprek met hun kind: 3.5

Minuten per week dat een kind TV kijkt per week: 1.680

Percentage van kinderen tussen 4 en 6 jaar dat antwoord op de vraag wat het liever doet: met hun vader praten of TV kijken antwoordt met TV kijken: 54 %

66% eet geregeld voor de TV

De gemiddelde Amerikaan kijkt meer dan 4 uur TV per dag. Wanneer men  65 jaar wordt heeft men gemiddeld 9 jaar vastgeplakt zittend voor de TV doorgebracht.


Nederlandse kinderen brengen gemiddeld 2 uur per dag voor de Tv door. Onderzoekers die kleine kinderen en hun gedrag bestudeerden kwamen tot de conclusie dat kinderen onder 2 jaar helemaal geen TV zouden moeten kijken.

‘Televisie is slecht voor kinderen. Het belemmert jonge kijkers in de ontwikkeling van hun motorische intelligentie’. Dat beweren neuroloog Peter van Domburg en arts-filosoof Hugo Verbrugh naar aanleiding van een boek van de arts Frits Wilmar. Opmerkelijk is dat deze dokters niet de programma’s kritiseren, maar de televisie zelf; het medium dus.
Zij beweren:‘Televisie kan niet alleen door de inhoud van de programma’s slecht zijn voor een kind, maar ook louter door de aard van het medium. Voor een kind is het medium televisie iets heel eigenaardigs. Dat komt omdat voor een klein kind helemaal niet vanzelf spreekt hoe het moet zien en kijken. Kinderen moeten in hun eerste levensjaren leren hoe ze hun zintuigen gebruiken. Dat kunnen ze alleen door zo direct mogelijk met zo veel mogelijk zintuigen zo actief mogelijk met de werkelijkheid om te gaan: tasten, ruiken, voelen, zien, horen enzovoort. Een moeder of vader of ander ouder mens die naast het kind staat en toelichting en aanwijzingen geeft versterkt het leerproces, op voorwaarde die oudere met het kind méé de werkelijkheid ontdekt. Televisie doet dat niet, televisie verlamt de directe zintuiglijke activiteit. Het scherm staat letterlijk als 'medium' in het midden tussen het kind en de werkelijkheid, en omdat flarden van wat op dat scherm verschijnt op de echte werkelijkheid lijken, wordt het kind ernstig in verwarring gebracht.’ Lees het hele artikel 

Riskeren ouders die kinderen naar kinderprogramma's laten kijken, zoals 'Baby Einstein' en 'Teletubbies' speciale Ed lessen, school gedragstherapie en Ritalin? In het onderzoek onder meer dan 2.000 kinderen kwam Christakis erachter dat elk uur dat een kind TV kijkt tussen 1-3 jaar, de kinderen bijna 10% meer kans hadden op aandachtsproblemen die op het 7e jaar gediagnosticeerd kunnen worden als ADHD. Een peuter die 3 uur kinder TV keek per dag had bijna 30% meer kans op aandachtsproblemen op school. Lees het hele artikel 

Staren naar TV vervroegt de puberteit bij kinderen.
Bioloog en psycholoog Sigman ontdekte met een literatuurstudie dat televisiekijken bij meisjes zelfs kan leiden tot een vervroegde puberteit. Ook bijziendheid, diabetes van het type 2 en slaapproblemen bij kinderen worden in verband gebracht met televisiekijken. Het ’s avonds naar het licht van de televisie staren vermindert de aanmaak van melatonine. Uit dierproeven blijkt dat een verlaagd melatoninegehalte de puberteit vervroegt. Lees het hele artikel

Wat krijgen kinderen ongevraagd mee als ze TV kijken en wat kan daar het effect van kan zijn?
Albert Toby onderzocht met Huub Kraaijeveld wat er in televisieprogramma’s , ook kinderprogramma’s gemonteerd wordt dat niet openlijk zichtbaar is voor het blote oog maar wel binnenkomt in de hersenen: ‘Naar wat we ontdekten is dat meer dan waar de Kijkwijzer voor waarschuwt. Subliminale boodschappen werden aangetroffen in een KETNET trailer vlak voor de uitzending van een Walt Disney tekenfilm. Dit kinderprogramma van de BRT is in Nederland op de kabel te ontvangen. Het is mij niet geheel duidelijk wie van deze organisaties de beelden erin heeft gemonteerd. Het lijkt erop dat het KETNET-logo over de subliminale boodschappen heen is gemonteerd. Als dat zo is, krijgt Disney's motto “Wij willen mensen gelukkig maken” een sinister tintje. Deze keer werkte men met symbolen. Dat is een universele taal, zodat - ongeacht hun moedertaal - kinderen de boodschappen binnen kunnen krijgen. Heeft dit hersenspoelen enig verband met de zombieachtige staat, de agressie, vermoeidheid en ontwikkelingsproblemen die zoveel (TV kijkende) kinderen tegenwoordig ervaren?’
Lees het hele artikel

De passiviteit van Tv kijken leidt tot humeurigheid en depressie. We hebben namelijk beweging nodig om ons goed te voelen. Katharina Kouwenhoven
schrijft: ‘de futloze TV-slaaf kan maar op één manier gered worden, namelijk door de knop om te draaien. Omdat hij dat zelf niet zal doen mogen er via de kabel en de digitale antenne alleen nog maar signalen uitgezonden worden tussen ’s avonds acht en ’s nachts twee en schotels worden verboden. Dan heeft iedereen de tijd van zijn werk naar huis te fietsen, te lopen of te hollen, echte maaltijden te koken, een beetje in de tuin te spitten, een partijtje te tennissen of een uurtje te fitnessen’.

Propaganda en mediapsychologie
We moeten ons goed realiseren dat de TV een geweldig middel is om de massa onopvallend  psychologisch te beïnvloeden en dat dit via TV programma's openlijk gebeurt. Televiesie kijken werd en wordt ingezet voor propagandadoeleinden.

Propagandatechnieken werden voor het eerst op wetenschappelijke wijze  toegepast  door journalist Walter Lippman en psycholoog Edward Bernays (neef van Sigmund Freud) in begin 20ste eeuw. Tijdens de eerste Wereldoorlog werden Lippman en Bernays door de President van de Verenigde Staten Woodrow Wilson gevraagd om in de Creel  Commissie (wiens  missie het was om de publieke opinie ten gunste te doen keren om mee te doen aan de oorlog aan de Britse zijde) deel te nemen. Edward Bernays zei in zijn boek “Propaganda” uit 1928  dat:  “De bewuste en intelligente manipulatie van de georganiseerde gewoonten en meningen van de massa een belangrijk onderdeel in democratische maatschappij is. Diegene die dit ongeziene mechanisme van de maatschappij kan manipuleren is de onzichtbare macht die de ware regerende macht van het land is”.

De oorlogspropagandacampagne van Lippman en Bernays produceerde binnen 6 maanden een intense anti-Duitse hysterie in Amerika.  Amerika is deze manier van propaganda blijven gebruiken om de publieke opinie te beïnvloeden.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog maakte men veel gebruik van propaganda als wapen, dat weet vrijwel iedereen. Niet alleen Joseph Goebbles vervulde deze taak aan de kant van Hitler, maar ook aan Britse en Amerikaanse zijde werd diepgaand ingespeeld op de gevoelens van de burgers. In naam van God mag je vechten en grenzen zijn lijnen in het landschap die je moet verdedigen voor koning en vaderland. Woon je tegen de lijn dan zijn je buren ineens vijanden, je moet ze haten en ja, als je dienst neemt in het leger mag je ze doden. Geen dienst nemen is lafaard zijn, niet kiezen is heulen met de vijand.

Momenteel spelen deze zaken ook maar op subtiele wijze. Wij worden geacht de maatschappelijke veiligheid te waarborgen door onze privacy op te geven, altijd en overal moeten we onszelf legitimeren met identiteitspapieren, pasjes, (OV) kaarten en ondertussen wordt ons gedrag geregistreed door camera’s. Dat we daar aan mee moeten werken wordt ons op TV duidelijk te kennen gegeven.

Iedere avond zien we een keur aan ellende voorbij komen via het journaal dat gekleurd is naar wat men ons wil doen geloven. Op deze wijze houdt men de angst er stevig in en zullen de meesten van ons graag doen wat er gezegd wordt. Zo kan de staat immers waken over ‘onze veiligheid’. Positieve en fijne berichten die ons een veilig en gewenst gevoel geven ziet men weinig.
Heeft u wel eens een nieuwsuitzending gezien met meerdere berichten over iemand die een kind gered heeft, de natuur er bijzonder mooi uitzag die dag, er meer vreugde gemeten werd ipv vervuiling? Veel mensen klaar stonden voor iemand die het nodig heeft of men samen iets moois gevierd heeft en alles goed verlopen is?

Series zowel als actualiteitenprogramma’s laten een keur aan thema’s voorbij komen die men de bevolking aan wil prijzen.
Behalve de ondenkbare hoeveelheid glazen drank die in soaps te zien zijn, komen er zaken aan de orde als medicijngebruik, verslaving, overspel, afpersing, zakelijk gesjoemel, geroddel en oordeel. Daarnaast zijn er avond aan avond de even zovele moorden die nogal uitgebreid in beeld gebracht worden. Ze worden uitgebreid en met bloederige details in beeld gebracht (NCIS e.d.), uitgelegd hoe ze gepleegd zijn en wat de achtergrond was. Een gelukkig gezin is saai, er moet opwindig en onthulling kunnen zijn om de moeite van het kijken waard te zijn.

Ondertussen kijkt de jeugd boven MTV en dergelijke, wordt constant geconfronteerd met schaars geklede vrouwen die suggestieve bewegingen maken, macho mannen met gewelddadige houdingen en dan verwonderen wij ons erover dat de jeugd zich steeds jonger seksueel ontwikkeld, jongetjes van 12 meisjes aanranden of erger en meisjes de uitdagende houdingen nadoen in volwassen pakjes die geen speelkleren zijn.

Wargames maken de jeugd immuun voor gewelddadigheden, het is normaal dat je iemand neerslaat en dan staat hij toch na 5 minuten weer op in het spelletje. Bovendien moet je punten scoren door zo veel mogelijk dood en verderf te zaaien met de meest vreselijke wapens. Misschien kun je wel een alter aanmaken, iemand anders zijn zodat je je geheel kunt uitleven en het ‘niet zelf’ bent.

Wakker de wensen aan zodat iedereen een Wii wil, je kunt toch niet zonder! Anders missen je kinderen de aansluiting. Ze moeten meedoen met de rages, de liedjes, de kleding, de uitjes enz. ’s Morgens vroeg naar de crèche brengen en dan gauw naar de baas om al deze zaken aan onszelf en onze kinderen te kunnen geven.

Zo maakt de televisie onze wenswereld kenbaar, schept de wereld naar de wil van de macht en wij kijken gedwee, drinken alles in, hebben het erover in de pauzes op het werk, moeten ‘s avonds onze favoriete programma’s gezien hebben anders kunnen we niet slapen, we kunnen ze altijd nog opnemen om later te kijken.

Intussen werkt de berichtgeving in ons door en worden we geconfronteerd met zaken waar we ons bezig mee moeten houden, publieke opinies worden kenbaar gemaakt en we praten ze vrolijk na. Wil men dat we de klimaatproblemen gaat aanvaarden dan komen ze uitgebreid in beeld in allerlei programma’s als actualiteiten maar ook in series, films en natuurfilms. Het commentaar is duidelijk, dit of dat is fout en nu wordt van ons verwacht dat we ervoor betalen als tegenactie.

Bedrijven maken gebruik van het middel TV en spenderen grote sommen geld om te leren hoe zij bepaalde bevolkingsgroepen direct kunnen beïnvloeden, ingedeeld naar sekse, leeftijd, cultuur en politieke kleur. En wij belonen hen door naar hen te kijken en te luisteren. De tactiek – voorbeelden van gedrag tonen in favoriete shows – helpt bedrijven om hun merk te promoten met goedgevoel associaties. Pure psychologie!


Zijn er neurologische bewijzen voor de verslaving?

Het woord “verslaving” duidt meestal op een psychologische of lichamelijke afhankelijkheid. Een bepaalde ervaring moet worden herhaald om tevreden te zijn. Elk gedrag dat een plezierig gevoel tot gevolg heeft, wordt een patroon van positieve bekrachtiging. Dit ligt ten grondslag aan elke verslaving. En zo gezien, is televisiekijken een verslavend middel.

Wanneer je televisie kijkt zal de hersenenactiviteit van de linker hersenhelft switchen naar de rechterhersenhelft. Onderzoeker Herbert Krugman heeft bewezen dat televisiekijkers een twee maal zo actieve rechterhersenhelft hebben. Dit is een neurologsiche anomalie. Het zorgt voor een natuurlijke opiaten uitstoot, de endorfinen.        

Voor de meesten van ons is dat een conditionering vanaf onze kindertijd. En of we het realiseren of niet, we hebben de tol betaald. Onderzoekers van het Columbia College of Physicians and Surgeons hebben in 2007 14-jarigen bestudeerd die meer dan een uur per dag TV keken. Deze jongeren blijken een grote kans te hebben om een negatieve houding te ontwikkelen tegenover school, hun huiswerk, ze halen slechte cijfers en zullen minder kans hebben op een academische titel. Kinderen die drie of meer uur per dag keken hadden een nog grotere kans op concentratie stoornissen en leermoeilijkheden.

In 2005 werd een studie gepubliceerd van het American Archives of Pediatrics and Adolescent Medicine. Eindconclusie was: hoe meer tijd er per dag gespendeerd wordt voor de TV hoe lager het niveau op educatie gebied.

De Universiteit van Michigan onderzocht hetzelfde fenomeen. Kinderen die veel TV kijken hebben een grotere kans op overgewicht, roken, slaapstoornissen en een te hoog cholesterol niveau.

De televisie heeft ook gevolgen voor ons zelfbeeld.

Rumble, Cash en Nashville (2000) maakten bekend dat de combinatie slankheid, aantrekkelijkheid en vriendelijkheid aanwezig was in 100 vrouwelijke karakters in 23 tekenfilms van Walt Disney  in de laatste 60 jaar.

Fouts en Burggraf (1999, 2000) merkten op dat slanke vrouwelijke hoofdrolspelers  in televisie komedie series meer complimenten van mannen kregen. Zij werden tevens minder beledigd en er werden minder doelbewuste lachsalvo’s aan hun optreden toegevoegd.

Sinds 1980 worden mannenlichamen  meer ontbloot weergegeven, zodat mensen worden blootgesteld aan een gebeeldhouwde en gespierde mannelijke  torso.  (Halliwell, Dittmar, & Orsborn, 2007; Pope et al., 2000).

Field et al. (1999) rapporteerden dat een meerderheid van de door hen geïnterviewde arbeidersvrouwen ongelukkig is met hun uiterlijk, en dat dit vooral komt door de invloed van de modellen in magazines met hun perfecte uiterlijk. Het zet hen aan tot diëten.

Meisjes in de puberteit voelen zich boos, ongelukkig, zijn niet zelfverzekerd door de dunne voorbeelden op TV.  (Hargreaves, 2002).

Tieners die naar soapseries kijken op TV krijgen een gevoel van ontevredenheid over hun eigen uiterlijk. Dit geld ook voor meisjes die naar muziekvideo’s kijken.

Identificatie met televisiesterren  (jongens en meisjes) en modellen (meisjes) en atleten (jongens) correleert met ontevredenheid over het eigen lichaam (Hofschire & Greenberg, 2002).

In een studie uit 1997 kwam naar voren dat kinderen in de leeftijd van 4 tot 9 karakters uit tekenfilms als stereotypen zagen: jongens zijn gewelddadig en actief, meisjes zijn aan huis gebonden, geïnteresseerd in jongens en bezig met hun uiterlijk (Thompson, 1997).

In een andere studie waarin speelgoed reclame’s werden bestudeeerd:

50% van de reclame’s die gericht waren op meisjes bevatten inhoud dat over fysieke aantrekkelijkheid gaat, terwijl niet één reclame gericht op jongens daaraan refereerde.

Jongens acteerden agressief in 50% van de reclame’s gericht op hun doelgroep, terwijl niet een van de meisjes in die reclame’s agressief doet.

Wat betreft werkrollen, hebben jongens betaald werk, meisjes hebben klassieke vrouwelijke beroepen of doen vrijwilligerswerk (Sobieraj, 1996).

Dr. Nancy Signorielli, Professor  Communicatie bij de  University of Delaware onderzocht de typen media die jonge vrouwen meestal zien: TV, reclame, films, muziekvideo’s, tijdschriften. Hoewel er ook aandacht word besteed aan succesvolle carrière vrouwen wordt de meeste tijd besteed aan uitgaan, romantiek en uiterlijk terwijl mannen zich focussen op hun beroep (Signorielli, 1997). – (Media Family).

Wie zijn wij die TV kijken?

TV houdt ons constant in de lagere gebieden en spreekt ons aan op overleven, seks, hebben, willen, veroveren, botvieren van lusten en altijd op zoek naar meer. Men prijst een leven aan dat moet lijken op het leven van de elite van deze wereld. Het is in werkelijkheid de vraag of we daarop willen lijken. Word je meer mens van geld, verre vakanties, een grote boot voor uw deur en een kasteel om in te wonen?

In verhouding is het aantal programma’s dat ons op een positieve geestelijke manier iets probeert bij te brengen veruit in de minderheid.

Men spreekt ons niet aan op innerlijke wijsheid of groei daar naar toe.

Wie ben ik werkelijk?

Wat is de diepere betekenis van mens zijn?

Hoe kan ik een waarachtig leven leiden?

Het zou de wereld ten goede komen als deze vraagstukken aan bod zouden komen in ons dagelijks bestaan, in het onderwijs, op de werkplek en in alle zaken waarmee we ons voeden in ons dagelijkse bestaan.

Hoewel de bewuste TV kijker meent dat hij niet gevoelig is voor wat getoond wordt denk ik niet dat men zich geheel kan beschermen tegen de invloed van de media.

De meesten van ons zijn ongemerkt ook ‘TV-junkies’.

Waarschijnlijk is afstand doen van de beeldbuis of het platbeeldscherm de enige werkelijke bescherming tegen de beeldvorming die ons opgedrongen wordt.

Bovendien hebben mensen die weinig of geen televisie kijken een veel positiever zelfbeeld.

Dus:  De TV de deur uit!

Wie durft?

 

© Marianne.

Boeken over mediawerking:

The secret pitch, August Bullock, 097426400851995
Media Control, the spectacular achievements of propaganda, Noam Chomsky 9781583225363
The hidden persuaders, Vance packard 978097884310651495
Subliminal, ad-ventures in erotic art, Wilson Bryan Key 0828319510

Bronnen:

Strategies for Revolutionaries: Break the TV addiction -

Televisie kijken slecht voor kleine kinderen 

Door TV kijken vervroegd in de puberteit 

Negatief zelfbeeld door televisie  

Televisie kijken maakt humeurig

Subliminale boodschappen op TV

Geweld in het televisienieuws beïnvloedt kinderen

TV bedraadt hersenen van kinderen opnieuw - ADHD als gevolg

 





©2007 www.wijwordenwakker.org